ABCOUDE - Na Goede Vrijdag, Tweede Paasdag en de mei schoolvakantie staat ineens Hemelvaartsdag voor de deur en komt Pinksteren er aan. Hoe weet u als werkgever of u verplicht bent uw werknemers vrij te geven?

Nederland kent een behoorlijk aantal feest- en vrije dagen. De regels zijn voor ondernemers echter niet altijd even duidelijk. De ene keer zijn alleen overheidsinstellingen gesloten, de andere keer is het een verplichte zondag voor het hele land.

Meer vakantiedagen?
Denk niet dat iedere werkgever tegen vrije dagen voor zijn personeel is. Uit de maandelijkse Business Poll van BNR Nieuwsradio en Intomart GFK dat twee jaar geleden werd gehouden onder tweehonderd grote bedrijven bleek dat zelfs een derde van de Nederlandse bedrijven meer vakantiedagen voor haar werknemers wil.

Bijna de helft van de voor het onderzoek benaderde ondernemingen streeft zelfs naar het ideaal van 25 vakantiedagen. En dat terwijl in de meeste cao’s meestal iets meer dan twintig vrije dagen zijn opgenomen. Hoe weet u als werkgever of u verplicht bent uw werknemers vrij te geven.

CAO
De overheid heeft geen regels opgelegd over op welke feestdagen werknemers verplicht vrij horen te zijn. Alle afspraken over op welke feestdagen wel en welke niet gewerkt wordt, staan in de cao waar uw personeel onder valt.

Feestdagen
Op nationale feestdagen (Koninginnendag en Bevrijdingsdag) en algemeen erkende feestdagen zijn zowel overheidsinstellingen als het bedrijfsleven vaak vrij. Publieke instellingen als ziekenhuizen en de spoorwegen draaien dan meestal zondagsdiensten. Maar niet al deze dagen zijn verplicht. Een houvast biedt misschien de dagen waarop winkels hun deuren gesloten moeten houden en overheidsinstellingen dicht zijn: de winkeltijdenwet

Winkeltijdenwet
De Winkeltijdenwet schrijft voor op welke dagen en tijden een winkel geopend mag zijn en in ieder geval dicht moet. Een winkel mag niet geopend zijn op:

• Werkdagen voor 06:00 uur en na 22:00 uur
• Nieuwjaardag
• Goede Vrijdag na 19:00 uur
• Tweede Paasdag
• Hemelvaartsdag
• Tweede Pinksterdag
• 24 december na 19:00 uur (Kerstavond)
• Eerste en tweede Kerstdag
• 4 mei na 19:00 uur

Wettelijk minimum
Zoals al eerder vermeld: meestal staat in een arbeidsovereenkomst of CAO hoeveel vakantiedagen een werknemer heeft. In ieder geval geldt het wettelijk minimum. In de Randstad Werkpocket staat dat het wettelijk minimum per jaar vier maal het aantal overeengekomen arbeidsuren per week is. Iemand die veertig uur per week werkt, heeft dus recht op twintig vakantiedagen van acht uur. Een parttimer bouwt uiteraard minder vakantie op, maar hoeft ook minder op te nemen. Per saldo kan hij dan toch vier weken vrij zijn.

Werkgever mag collectieve vrije dagen aanwijzen
De werkgever mag jaarlijks ook bovenwettelijke verlofdagen aanwijzen als collectieve vakantiedagen. Op die manier kan de werkgever op bepaalde momenten het bedrijf sluiten. Dit komt het meest voor op de dag na Hemelvaart en rond de kerstdagen. Een eventueel aanwezige Ondernemingsraad zal moeten instemmen met de voorgestelde vrije dagen. Bij bedrijven zonder Ondernemingsraad kunnen deze dagen in de arbeidsovereenkomst worden gezet.

En verplichte ADV dagen aanwijzen
Een werkgever kan ook verplichte arbeidsduurverkorting (ADV) dagen aanwijzen. Ook daar is instemming van de ondernemingsraad voor nodig, of moet het worden vastgelegd in de arbeidsovereenkomst. Dit komt het meest voor in combinatie met een verplichte feestdag, bijvoorbeeld 27 december (na de kerstdagen). Of zoals vrijdag, de dag na Hemelvaart.

Jacques de Vos | Businesscompleet