ABCOUDE - Het kan zijn dat u wilt stoppen met uw bedrijf. Dat is een moeilijk besluit. Als u dan ook nog eens vreest dat u dan niet in uw eigen onderhoud kan voorzien is de drempel nog hoger. Maar ondernemers tussen de 55 en 65 jaar die willen stoppen, kunnen in sommige gevallen aanspraak maken op de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ-uitkering).

Uw bedrijf is niet (meer) rendabel
Stel: u loopt met plannen om te stoppen met uw bedrijf. Daarnaast is sinds de crisis uw bedrijf ook nog eens niet langer rendabel. Dan kan het beter zijn om zo snel mogelijk te stoppen. Maar u bent wel tussen de 55 en de 65 jaar, en u vreest dat u niet snel meer aan het werk komt en ook nog eens niet in uw eigen onderhoud kan voorzien. Wat dan? In sommige gevallen kan de overheid bijspringen. Dat kan met de zogeheten Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ-uitkering).
De IOAZ biedt een inkomensgarantie op het niveau van het sociaal minimum aan zelfstandigen vanaf 55 jaar die noodgedwongen hun bedrijf of zelfstandig beroep beëindigen omdat de inkomsten daaruit onvoldoende zijn.

Aankloppen bij de overheid?
Natuurlijk gaat u bij de beslissing om te stoppen met werken niet over één nacht ijs. Zeker niet omdat u gewend bent als ondernemer om zelfstandig te leven en te werken. Maar uw besluit staat vast. Nu is het wel zo dat u enige financiële steun kunt gebruiken, omdat anders uw gezinsinkomen minder dan het bijstandsniveau dreigt te worden. Maar dan moet u wel aankloppen bij de overheid, en dat druist vaak in tegen alles wat u tot een ondernemer maakte. Maar u moet toch wat.

De regels van het spel
De overheid heeft keurig op een rijtje gezet aan welke regels u moet voldoen om eventueel in aanmerking te komen voor de IOAZ-uitkering. In ieder geval moet u een voormalig zelfstandige zijn. En een voormalig zelfstandige is een persoon die niet in loondienst was en het inkomen verdiende met een eigen bedrijf of een zelfstandig beroep. U moet tussen de 55 en 65 jaar oud zijn en meer dan de helft van uw voor werk beschikbare tijd in het eigen bedrijf of zelfstandig beroep werkzaam zijn geweest, maar minimaal 1.225 uur per jaar. En als uw partner ook nog meewerkte in het bedrijf, moet de verdeling van de uren als volgt zijn: minimaal 525 uur door de partner en 875 uur door de zelfstandige.

Niet jonger dan 55 jaar
Maar er zijn – hoe kan het ook anders – meer regels. Uw bedrijf moet in ieder geval rechtmatig gevestigd zijn in Nederland. Daarnaast moet u in elk geval in het bezit van alle vergunningen en diploma’s zijn en voldoen aan de eisen van de milieuwetgeving en het bestemmingsplan. Ook moet u uw bedrijf of beroep hebben beëindigd na uw 55e verjaardag en u mag nog geen 65 jaar zijn.

Inkomen wordt aangevuld tot bijstandsniveau
En nog meer regels. U komt pas in aanmerking voor een IOAZ-uitkering als uw inkomen uit arbeid en het inkomen van uw eventuele partner de laatste drie boekjaren gemiddeld niet hoger was dan € 20.335,00 bruto per jaar (voor het jaar 2009). Inkomsten uit het eigen bedrijf en inkomsten uit loondienst worden bijelkaar opgeteld. De IOAZ-uitkering vult eventueel inkomen aan tot het bijstandsniveau. Bij voortzetting van het bedrijf of beroep zou het inkomen naar verwachting minder dan €20.335,00 per jaar bedragen.
Belangrijk nog is dat u in de laatste 3 jaren voorafgaand aan uw IOAZ-aanvraag onafgebroken een zelfstandig bedrijf of beroep in Nederland heeft uitgeoefend en dat u in de 7 jaren daarvoor in Nederland zelfstandig ondernemer was of in Nederland in loondienst was.

En u moet ingeschreven staan
Tenslotte, maar niet onbelangrijk: u moet ingeschreven staan in de gemeentelijke basisadministratie (GBA). De gemeentelijke basisadministratie (GBA) is een register van de persoonsgegevens van alle inwoners in een Nederlandse gemeente die aan de voorwaarde voor inschrijving voldoen. Als u zich in een gemeente vestigt, moet u zich daar laten inschrijven in de GBA. U moet daarvoor opgave doen van verblijf en adres. Iedereen krijgt bij de eerste inschrijving in het GBA een burgerservicenummer (BSN).

Afdeling zelfstandigen van uw gemeente
De IOAZ-uitkering lijkt veel op een bijstandsuitkering. Maar er is een belangrijk verschil. Bij de toekenning van een IOAZ-uitkering wordt een groter bedrag aan eigen vermogen buiten beschouwing gelaten dan bij een bijstandsuitkering. En daarnaast wordt bij de beoordeling van het recht op een IOAZ-uitkering wel gekeken naar het recht op voorliggende voorzieningen (denk bijvoorbeeld aan een particuliere arbeidsongeschiktheidsverzekering). Het is verstandig dat u, voordat u uw bedrijf of beroep beëindigt, bij de afdeling Zelfstandigen van de dienst Sociale Zaken en Werk van uw gemeente informeert naar de mogelijkheden en de IOAZ-uitkering aanvraagt.

Jacques de Vos | BusinessCompleet.nl