ABCOUDE – Bij een pensioenregeling maken werkgever en werknemer samen afspraken over hoe het pensioen geregeld is. Maar het is best ingewikkeld. Daarom maakt de redactie van BusinessCompleet.nl een checklist voor u en uw werknemers. Deel 2: over waardeoverdracht, het nabestaandenpensioen en de Anw- en WIA-hiaatverzekering.

In het vorige artikel Checklist pensioen voor uw werknemers hebben we onder meer behandeld of een werkgever verplicht is deel te nemen aan een pensioenfonds voor hun werknemers, wat voor soorten pensioenfondsen en wat voor soort regelingen er zijn. In dit artikel gaan we in op waardeoverdracht, het nabestaandenpensioen en de Anw- en WIA-hiaatverzekering.

1. Waardeoverdracht
Als een ondernemer personeel in dienst neemt, komt meestal het pensioen ter sprake bij het afsluiten van de arbeidsovereenkomst. Als een werknemer dan van een andere werkgever af komt, en dus van baan verandert, kan die werknemer met het pensioen dat hij bij een vorige werkgever heeft opgebouwd twee dingen doen. De werknemer kan zijn pensioen ‘achterlaten’ bij de pensioenuitvoerder van zijn vorige werkgever. De tweede mogelijkheid is dat hij zijn pensioen meeneemt naar de nieuwe pensioenuitvoerder: dat heet waardeoverdracht.

Opgave opvragen
Welke keuze een werknemer moet maken, kan hij pas beoordelen als hij de opgave en de details kent van de oude en van de nieuwe pensioenuitvoerder. Als de werknemer een heel klein pensioen heeft uit de vorige baan, dan is het bijna altijd verstandig om waardeoverdracht te doen. Die keuze moet hij wel binnen zes maanden maken.

2. Extra voorzieningen
Veel pensioenregelingen kennen verschillende keuzemogelijkheden. Waar een werknemer bij een pensioenvoorziening in ieder geval op moet letten is of er voorzieningen zijn zoals het nabestaandenpensioen, de Anw-hiaatverzekering en de WIA-hiaatverzekering.

3. Een nabestaandenpensioen
Een nabestaandenpensioen is een uitkering die de achterblijvende partner krijgt als de partner (werknemer) overlijdt. Er zijn grofweg drie soorten nabestaandenpensioenen:
a- Algemene nabestaandenwet (Anw);
b- Aanvullend nabestaandenpensioen;
c- Levensverzekering.

A. Algemene nabestaandenwet (Anw)
De Algemene nabestaandenwet is geregeld via de overheid. Iemand komt in aanmerking voor een nabestaandenuitkering op grond van de Algemene nabestaandenwet (Anw). Ook weeskinderen komen in aanmerking voor een uitkering. Iedere inwoner van Nederland is automatisch verzekerd voor de Anw. Maar iemand heeft alleen recht op dit pensioen als er aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan.

Strenge voorwaarden
Dit betekent in de praktijk dat het grootste deel van de Nederlanders niet in aanmerking komt voor deze Anw uitkering. Want de achterblijvende partner heeft alleen recht op Anw als:
- hij/zij een (ongehuwd) kind verzorgt dat jonger is dan 18 jaar;
- hij/zij ten minste 45% arbeidsongeschikt is;
- hij/zij geboren is voor 1 januari 1950.

B. Aanvullend nabestaandenpensioen
Veel pensioenfondsen bieden een aanvullend nabestaandenpensioen. Als de overleden werknemer in loondienst heeft gewerkt, heeft de partner meestal recht op een aanvullend nabestaandenpensioen van de zaak. Het nabestaandenpensioen komt bovenop de eventuele nabestaandenuitkering. De hoogte van dit nabestaandenpensioen is veelal gekoppeld aan het ouderdomspensioen en is afhankelijk van het salaris en van het aantal maximaal te bereiken dienstjaren.

Twee soorten nabestaandenpensioen
Er bestaan in grote lijn twee soorten nabestaandenpensioen: pensioenen op opbouwbasis en pensioenen op risicobasis.

Nabestaandenpensioen op opbouwbasis
Bij een pensioen op opbouwbasis bouwt de werknemer ieder jaar kapitaal op.
Hij spaart als het ware voor later. Het recht op het opgebouwde nabestaandenpensioen blijft bestaan, ook bij bijvoorbeeld ontslag of na het stoppen van premiebetaling.

Nabestaandenpensioen op risicobasis
Steeds meer pensioenfondsen bieden een nabestaandenpensioen op risicobasis. Als de werknemer overlijdt op het moment dat hij in loondienst is, ontvangt de partner een uitkering die vergelijkbaar is met een normale pensioenregeling. Maar wordt de werknemer werkloos, dan kunnen de gevolgen voor een pensioen op risicobasis ingrijpend zijn, want het zou zomaar kunnen dat het nabestaandenpensioen dan vervalt.

C. Levensverzekering
Als een werknemer niet in aanmerking komt voor de Anw en zijn aanvullend pensioen niet of nauwelijks is geregeld via het pensioenfonds en zijn werkgever, dan is er ook nog de particuliere levensverzekering. Dit is ook bedoeld voor reparatie van pensioenbreuken en -gaten. Deze ontstaan bijvoorbeeld door het veranderen van baan, verblijf in het buitenland of niet deelnemen aan het arbeidsproces. Een werknemer kan een particuliere levensverzekering afsluiten bij een verzekeringsmaatschappij. Ondernemers zelf zijn volledig aangewezen op deze pensioenopbouw.

4. Anw-hiaat verzekering
Zoals al eerder beschreven: als een werknemer een kind onder de 18 jaar heeft en hij komt te overlijden, dan heeft de nabestaande recht op een Anw-uitkering (Algemene Nabestaanden Wet). Maar als het jongste kind 18 jaar oud wordt vervalt de uitkering. En als die partner zelf inkomsten heeft, is de hoogte van die uitkering zeer beperkt.

Dus bieden pensioenfondsen maar ook verzekeraars de zogenoemde Anw-hiaatverzekering. Deze verzekering vult het tekort aan en zorgt ervoor dat de nabestaanden een inkomen vanuit de Anw en een aanvulling vanuit de Anw-hiaatverzekering ontvangen. Deze twee samen zijn gelijk aan de maximale Anw-uitkering.

5. WIA-hiaatverzekering
Een andere extra is de WIA-hiaatverzekering die het gat dicht dat ontstaat bij arbeidsongeschiktheid. Bij arbeidsongeschiktheid kan het inkomen van een werknemer namelijk flink dalen. Daarvoor bieden pensioenfondsen en verzekeraars de zogenoemde WIA-hiaatverzekeringen. WIA staat voor Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen. De wet is bedoeld voor werknemers die langdurig ziek zijn. Iemand kan een WIA-uitkering aanvragen als hij bijna 2 jaar ziek is. Omdat een werkgever maximaal 2 jaar (104 weken) loon door betaalt.

De dekking van een WIA- hiaatverzekering hangt af van de aanbieder en de werkgever. Volgens de Consumentenbond valt het inkomen met WIA-gatdekking ongeveer anderhalf tot drie keer hoger uit dan zonder verzekering.
Dat is nogal wat. Werknemers die via hun werkgever geen gebruik kunnen maken van een WIA-regeling kunnen natuurlijk ook hiervoor weer zelf een particuliere verzekering afsluiten waarmee zij zich kunnen beschermen tegen de financiële risico's van arbeidsongeschiktheid.

Jacques de Vos | BusinessCompleet.nl