ABCOUDE - Als u een eigen bedrijf hebt en u gaat scheiden, kan dit zo maar het einde van uw onderneming betekenen. Daarom is het belangrijk om uw zakelijke en privévermogen gescheiden te hebben. Als u bijvoorbeeld een onderneming zonder rechtspersoonlijkheid hebt, is er geen onderscheid tussen het privé- en ondernemingsvermogen. Gaat u zakelijk failliet, dan bent u ook privé failliet. Maar wat moet u dan allemaal regelen als u gaat scheiden? De redactie van BusinessCompleet.nl zocht het voor u uit.

In het eerste deel van Zakelijk en privévermogen goed scheiden hebben we onder meer besproken wat de verschillen zijn tussen een samenlevingscontract, het huwelijk en geregistreerd partnerschap en wat de eventuele gevolgen kunnen zijn bij de verschillende overeenkomsten. In dit deel behandelen we wat voor gevolgen een scheiding kan hebben op uw onderneming.

Scheidingsprocedure in het kort
Als de partners het eens zijn over de scheiding, kan het snel gaan. Het verzoekschrift met de schriftelijke afspraken over bijvoorbeeld de financiën en de zorg en opvoeding van de kinderen wordt bij de rechtbank ingediend. Daarna hoeft de rechter alleen de scheiding uit te spreken. Het kan ook dat de partners er niet uitkomen. Dan dient één van de partners een verzoekschrift in bij de rechtbank. De ander moet daar binnen 10 weken op reageren. Korte tijd later volgt de rechtszaak waar beide partijen een toelichting geven. Op basis daarvan neemt de rechter een beslissing, bijvoorbeeld over de (voorlopige) alimentatie en andere financiën of over de omgang met de kinderen (Bron: Rijksoverheid.nl).

Gevolgen scheiding op uw bedrijf
Maar wat voor gevolgen heeft een scheiding eigenlijk op uw bedrijf? Want deze gevolgen zijn natuurlijk anders dan bij een ‘gewone’ scheiding. Zo moet u zich bijvoorbeeld de volgende vragen stellen:

• Hoe moet de waarde van het bedrijf worden vastgesteld?
• Van wie het bedrijf is na de scheiding?
• Wat is de daadwerkelijke winst van het bedrijf?
• Hoe is de verdeling van niet uitgekeerde winsten na de scheiding?
• Kan de eventuele alimentatie uit de bedrijfswinst worden betaald?
• Hoe wordt de alimentatie van een ondernemer eigenlijk berekend?
• Is er wel draagkracht als het bedrijf verlies maakt?
• Hoe wordt vermogen verdeeld als dat nodig is om de onderneming in stand te houden?
• Wat moet er gebeuren met het in eigen beheer opgebouwde pensioen?
  
  

Geen standaardoplossingen
Het zijn maar enkele vragen die een rol kunnen spelen bij een echtscheiding waarbij de man en/of de vrouw een eigen bedrijf hebben. Maar de antwoorden en oplossingen die in de praktijk gevonden worden zijn vaak heel verschillend. De echtscheiding van een ondernemer is behoorlijk complex. Dat wil zeggen dat er in de regel geen standaardoplossingen mogelijk zijn.

Belangrijke verschillen
Voor de wet is het huwelijk van een ondernemer niet anders dan dat van een gewone werknemer. Een echtscheiding van de directeur-grootaandeelhouder (DGA) en de zelfstandig ondernemer wordt op dezelfde wijze afgewikkeld als die van een gewone werknemer. Toch zijn er belangrijke verschillen tussen een DGA en een zelfstandig ondernemer.

De zelfstandig ondernemer
De zelfstandig ondernemer is geen werknemer en ook de boekhouding is anders ingericht dan in het bedrijf van de directeur-grootaandeelhouder (DGA). Daarnaast is er ook nog eens veel verschil tussen de ZZP-er, een eenmanszaak met personeel, de VOF en de maatschap. Al spelen - bij het vaststellen van de verdiencapaciteit van de zelfstandig ondernemer - wel dezelfde onderwerpen een rol als bij de DGA.

De directeur-grootaandeelhouder (DGA)
De directeur-grootaandeelhouder (DGA) ontvangt namelijk - net als een gewone werknemer -salaris. Een essentieel verschil met een gewone werknemer is natuurlijk dat de DGA zijn salaris zelf vaststelt. Daarnaast kan de DGA ook nog eens besluiten zichzelf een winstaandeel (dividend) uit te keren.

Overeenstemming bereiken
Misschien wel het meest belangrijke aspect bij een scheiding is om overeenstemming te bereiken over wie wat krijgt en hoe. Dat geldt voor een ‘gewone scheiding’, maar al helemaal bij een scheiding van een ondernemer en zijn/haar (ex) partner. Het maakt daarbij niet uit of u in gemeenschap van goederen bent getrouwd of onder huwelijkse voorwaarden.

Flinke financiële gevolgen
Als u in gemeenschap van goederen getrouwd bent, kunnen zowel u als uw ex-partner aanspraak maken op een deel van het bedrijf en/of de bedrijfswinst. Want vergist u zich niet: een scheiding kan flinke financiële gevolgen hebben voor uw bedrijf. Het bedrijf kan misschien het afgesproken uitkoopbedrag of de alimentatie niet opbrengen.

Waarde van uw bedrijf
Als u er allemaal niet uitkomt, zit er niets anders op dan een deskundige in te schakelen om meer duidelijkheid te krijgen over uw positie en die van uw ex-partner. Probeer bijvoorbeeld samen met uw accountant een realistische inschatting te maken van de waarde van uw bedrijf en van de eventuele bedrijfswinst. Zo kunt misschien samen de uitkoopwaarde en de hoogte van de alimentatie bepalen. U moet daar allemaal rekening mee houden als u en uw ex-partner onderhandelen.

Deskundige hulp
Als u en uw ex partner niet (meer) goed kunnen onderhandelen, kunt u overwegen om een mediator in te schakelen. En als u bijvoorbeeld een fiscalist in de arm neemt, kan hij/zij namens u bijvoorbeeld contacten onderhouden met de belastingdienst. Dat kan u misschien een hoop moeite en kopzorgen besparen tijdens deze lastige tijden.

Zie ook:
Rijksoverheid.nl (zoekwoord: scheiden)
Belastingdienst.nl (u gaat scheiden)
Echtscheidingswijzer.nl

Jacques de Vos | BusinessCompleet.nl