ABCOUDE - Het gemiddeld inkomen van ondernemers is de afgelopen decennia gedaald. Dat blijkt uit onderzoek naar gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek en het Economisch Instituut voor het Midden- en Kleinbedrijf.

Twee groepen
Om een goed beeld te schetsen van het inkomen van ondernemers, moet onderscheid gemaakt worden tussen zelfstandigen en directeuren-grootaandeelhouders. Dit vanwege het grote verschil in inkomen tussen de twee groepen ondernemers. Directeuren-grootaandeelhouders (dga’s) verdienen aanzienlijk meer dan zelfstandigen.

Zelfstandigen
Tevens verschillen de inkomens per sector. Een ondernemer in de detailhandel of horecasector verdient niet zoveel als zijn collega uit de zakelijke dienstverlening of groothandel. Het bruto inkomen van ‘de gemiddelde ondernemer’ is daarmee geen cijfer dat representatief is voor elke ondernemer, maar eerder een cijfer dat weinig zegt. Volgens de jongste prognose van het Economisch Instituut voor het Midden- en Kleinbedrijf (EIM) bedraagt het voor zelfstandigen in 2008 ¤ 36.984. Dat betekent, dat het salaris van de gemiddelde zelfstandige ondernemer nu ónder dat van de gemiddelde werknemer ligt.

Grote verschillen
Uit het rapport “Een eigen bedrijf: loon naar werken?” dat het EIM in 2004 uitbracht, blijkt dat de inkomens van ondernemers sterk uiteen lopen. De inkomensverschillen tussen ondernemers zijn veel groter dan die tussen werknemers. Onder de snel groeiende groep van zzp’ers (zelfstandigen zonder personeel) speelt een armoedeprobleem. In 2004 had 16 procent van de huishoudens met zelfstandigen een inkomen onder de lage-inkomensgrens. Ter vergelijking: onder de hele bevolking was dit 10 procent, onder werknemers 2 procent. Vooral agrariërs, vrouwen, jongeren, alleenstaanden en niet-westerse allochtonen hebben een verhoogd risico op een armoedesituatie.

Directeuren-grootaandeelhouders
Veel beter is de situatie van de directeuren-grootaandeelhouders. Hun gemiddelde inkomen ligt volgens het EIM in 2008 op ¤ 69.876. De gemiddelde inkomenspositie van ondernemers is sinds 1990 wel relatief verslechterd. Volgens het rapport “Een eigen bedrijf: loon naar werken?” gaat het om een daling van het gemiddelde besteedbaar inkomen van ondernemers met éénderde tussen 1990 en 2004, bij zowel zelfstandigen als directeuren-grootaandeelhouders.

Veel nieuwe ondernemers
Dit betekent echter niet dat ondernemers er op achteruit zijn gegaan. Er is iets anders aan de hand: de populariteit van het ondernemen is toegenomen. Het aantal zelfstandigen zonder personeel is volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek gestegen van 184.930 in 1986 naar 413.765 in 2006. Met uitzondering van de economisch moeilijke jaren 2002-2004 is ook het aantal ondernemingen met personeel steeds toegenomen.

Inkomen stijgt weer
Nederland is dus ondernemender geworden, en kent elk jaar meer ondernemers. Jonge en startende, of nog maar kort geleden begonnen ondernemers nemen daardoor een steeds groter aandeel in van het totaal aantal ondernemers. De vele jonge ondernemers verdienen nog niet zoveel als hun meer ervaren collega’s, en vormen daarmee een belangrijke verklaring voor de daling van het gemiddelde inkomen. Overigens is in de economisch gunstige jaren die recent achter ons liggen het inkomen van ondernemers weer gestegen.

Rikco Pardoen | Businesscompleet.nl