ABCOUDE - Het succes van uw onderneming hangt voor een groot deel af van wat voor soort leider u bent. Daar is heel veel onderzoek naar gedaan en minstens zo veel over geschreven. BusinessCompleet.nl zette voor u op een rij waaraan u moet voldoen om een succesvolle baas te worden.

Iedereen wil graag de ideale baas zijn, maar bestaat die eigenlijk wel? In het artikel 'Wat voor type baas bent u?' (Psychologie Magazine, 23 september 2002 ) wordt een onderscheid gemaakt tussen een zestal typen bazen. U kunt zich naar aanleiding van deze typen afvragen tot welke categorie u behoort. Daarmee is niet de vraag beantwoord wie van die zes typen het meest succes heeft. Maar: zelfkennis is wel de eerste stap.

1) Zorg voor een realistisch zelfbeeld
In het artikel heeft men het over:

• een onberekenbare baas,
• de verkrampte baas,
• de onverschillige baas,
• de optuigende baas,
• de samenwerkende baas en
• de efficiënte baas.

Misschien weet u direct welk van deze typen u bent. Voor alle anderen die dat niet direct weten is het misschien verstandig om in uw omgeving eens te informeren. Dan moet u wel iets van een ander aannemen natuurlijk. En dat is voor sommige bazen soms lastig. Bedenk wel: door een beter zelfbeeld, weet u beter wat u mist en wat voor soort mensen u om u heen moet verzamelen om uw bedrijf tot een succesvol bedrijf te maken.

2) Gebruik uw linker- en rechterhersenhelft
In het artikel ‘Management van links en leiderschap van rechts’ (De Ondernemer) wordt een eenvoudig onderscheid gemaakt: u bent een manager of een leider. In het artikel wordt beweerd dat - als u een typische manager bent - uw linker hersenhelft beter is ontwikkeld. Door het gebruiken van de linker hersenhelft zou u meer rationeel en rechtlijnig zijn. Als u een leider bent, dan werkt voornamelijk vanuit uw rechter hersenhelft. U zou dan meer in beelden denken, in spreuken en symbolen. Het is misschien een open deur, maar u heeft voor het ideale leiderschap echt beide hersenhelften nodig.

3) Heb geduld met uzelf
Gezien het brede pakket van eisen die leiderschap aan mensen stelt, is het niet verwonderlijk dat veel leiders boven de 40 zijn, valt te lezen op jongebazen.nl (Leider zijn? Leider worden? Wat houdt dat in? 12 januari, 2010 van Bert Overbeek). De verklaring voor het feit dat de meeste leiders boven de veertig zijn, ziet de auteur in het feit dat iemand van die leeftijd zoveel heeft geleerd, ‘dat het true self aan leiderschap toe is. Want dat is volgens mij geen statisch ding. Het zelf valt te ontwikkelen, mensen kunnen dingen leren (…)’.

4) Wees licht narcistisch
Meerdere onderzoekers stellen dat een milde vorm van narcisme onder (top)managers waarschijnlijk eerder regel is dan uitzondering (uit: Bent u een narcistische leider? Briskmagazine.nl). In het stuk wordt beweerd dat narcisten worden gedreven door een intense behoefte aan macht en bewondering. En dus zullen juist zij bereid zijn veel op te geven om een machtspositie te bereiken.

Natuurlijk heeft narcisme een beetje een negatieve klank. Sterker nog: narcistisch leiderschap heeft vaak negatieve en soms zelfs destructieve gevolgen. Toch wordt in het stuk beweerd dat vrijwel elke topmanager in meer of mindere mate aan narcisme lijdt: ‘Narcistische individuen worden gekarakteriseerd door een sterke egocentriciteit, charisma, machtsfantasieën, de drang om resultaten te boeken en een groot zelfvertrouwen. Best handig dus als u een bedrijf moet leiden. Toch krijgt een narcist die tegelijkertijd mild kan zijn door middel van zijn charme, zelfvertrouwen en onafhankelijkheid, veel meer voor elkaar binnen een organisatie.

5) Weet alles over uw vak
Om een ideale baas te worden moet u uiteraard uw vak door en door kennen. Met andere woorden: U kunt alles en heeft overal verstand van. Het mooiste zou zijn dat u alles wat uw personeel doet, ook ooit zelf heeft gedaan. Voordeel daarvan ook is dat, als het moet, u zelf niet te beroerd bent om uw handen vuil te maken. Op deze manier kunt u respect afdwingen bij uw mensen en zijn zij bereid om naar u te luisteren. Risico hiervan is wel dat u zich onwillekeurig teveel bemoeit met allerlei zaken, en dat u niet genoeg tijd kunt steken in het nemen van strategische beslissingen.

6) Coach uw personeel
Een beetje een baas stimuleert zijn personeel om zich te ontplooien. Die voorwaarden kunt u scheppen door middel van aandacht aan uw personeel te geven en eventueel opleidings- en/of cursusmogelijkheden te bieden. U haalt zo het beste in uw mensen naar boven. Als uw personeel plezier in het werk heeft, kan dat doorslaggevend zijn voor het succes van uw bedrijf. Zij willen een stapje extra zetten als dat nodig is.

7) Schat uw mensen op de juiste waarde in
Nog zo’n belangrijke eigenschap: mensen inschatten. De een presteert nu eenmaal meer dan een ander, of in ieder geval anders dan de ander. Dat hoeft geen enkel bezwaar te zijn. Niet iedereen is hetzelfde en iedereen kan zijn waarde hebben. U moet die waarde wel op een juiste manier inschatten. Bedenk daarbij dat een voetbalteam met uitsluitend vedetten nooit iets zal winnen. Zij hebben waterdragers nodig om te kunnen excelleren. Laat die waterdragers ook regelmatig weten hoe u ze waardeert. Een vedette weet meestal zelf wel dat hij goed is.

8) Wees betrouwbaar
Betrouwbaarheid kan als saai worden ervaren. Zeker door een ondernemer die soms risico’s moet nemen. Maar het een sluit het ander niet uit. Niets is zo lastig voor uw personeel als u de ene dag links en de ander dag rechts wilt. Als uw personeel u niet kan vertouwen zullen ze dingen achterhouden, omdat ze niet weten hoe u daarop zult reageren. Risico’s moet u vooral blijven nemen, maar wees wel betrouwbaar naar uw personeel en uw klanten toe.

9) Luister en incasseer kritiek
De ideale baas kan goed luisteren. Maar vooral ook naar wat hij/zij eventueel zelf niet goed doet. U weet wat uw sterke kanten zijn en u buit die dan ook uit. Maar u weet ook heel goed waar u minder goed in bent. Bovendien laat u zien dat u daar constant aan werkt (want u bent niet anders dan uw personeel, nietwaar?). U blijft zich dan ook ontwikkelen en doet dat door goed op de hoogte te blijven van uw vakgebied. U volgt indien nodig zelfs een opfriscursus.

10) Wees een dictator op zijn tijd
Alle inspraak, goede bedoelingen en fijne gesprekjes ten spijt: uiteindelijk zijn er momenten waarop geen tijd of ruimte zal zijn voor tegenspraak, overleg of voor goedbedoelde adviezen. Als u op het juiste moment en soms rigoureus in staat bent knopen door te hakken, dan kunt u ook binnen korte tijd grote veranderingen binnen uw bedrijf doorvoeren. Let wel op: als u altijd als een dictator opereert heeft u grote kans dat u alleen maar jaknikkers om u heen verzamelt. Het is de vraag of dit op lange termijn voor uw onderneming gunstig is. Maar een beetje ondernemer kan die vraag zelf heel goed beantwoorden.

Lees ook:
De ideale baas is een vrouw
Tien tips om de baas te blijven
Coachende baas heeft meer succes
Maak een elftal van uw team

Jacques de Vos | BusinessCompleet.nl