AMSTERDAM - Het wordt steeds meer duidelijk dat rechters hun eigen plan trekken en niet langer wachten op wetgeving vanuit Den Haag. Op 7 juli 2009 hebben de gerechtshoven Amsterdam, s-Hertogenbosch en Leeuwarden uitspraken gedaan in verschillende schadevergoedingszaken, waarbij sprake is van kennelijk onredelijk ontslag.

Kennelijk onredelijk ontslag is iets anders dan ontbinding van de arbeidsovereenkomst door de kantonrechter. In dat laatste geval hanteert de rechter de kantonrechtersformule (ABC-formule). Nadat een werkgever een arbeidsovereenkomst (met toestemming van het UWV Werkbedrijf en met inachtneming van de opzegtermijn) heeft opgezegd, eindigt de arbeidsovereenkomst (veelal) zonder toekenning van een vergoeding. Indien een werknemer vervolgens van mening is dat het aan hem verleende ontslag gelet op de gevolgen kennelijk onredelijk is, kan hij zich tot de rechter wenden met de vraag om alsnog een vergoeding toe te kennen. Als de werkgever zelf al een vergoeding heeft betaald, is dat wel relevant voor de beantwoording van de vraag of het ontslag kennelijk onredelijk is, maar het is niet doorslaggevend.

Voor de berekening van de schadevergoedingen in deze zaken hanteren de hoven voor het eerst een nieuwe methode: de zogenoemde XYZ-formule. Tot voor kort was het vaak niet duidelijk als er een schadevergoeding werd toegekend wat de hoogte daarvan zou zijn. De hoogte van de schadevergoeding die de rechter vaststelt, wordt in het vervolg bepaald aan de hand van de volgende formule:  X (aantal gewogen dienstjaren) x Y (laatstverdiende maandsalaris) x Z (correctiefactor).

In de Z-factor worden alle omstandigheden van het geval gewogen, waarbij uitgangspunt is dat Z in beginsel niet hoger is dan 0,5. In bijzondere gevallen kan dat anders zijn.

In de uitspraken van 7 juli 2009 wordt een groot aantal mogelijk relevante omstandigheden benoemd met betrekking tot dienstverband en opzegging, ander (passend) werk, financile gevolgen voor de werknemer en (door de werkgever) getroffen voorzieningen en financile compensatie.

Deze uitspraken zijn van belang in de discussie over de vraag of schadevergoeding bij kennelijk onredelijk ontslag volgens dezelfde formule zou moeten worden begroot als de ontbindingsvergoeding door de kantonrechter (de ABC-formulie). Het antwoord daarop is voorlopig ontkennend.

Maaike Roet | KemmersRoet Advocaten