BRUSSEL - Ten minste de helft van de openbare aanbestedingen in de Europese Unie moet in 2010 'groen' zijn. Door overheden in de EU aan te sporen 'groene' criteria bij hun aanschaf te hanteren, wil Brussel de ontwikkeling en productie van duurzame goederen door bedrijven een flinke steun in de rug geven. Dat stelt de Europese Commissie voor in een binnenkort te presenteren pakket maatregelen om het energieverbruik en gebruik van grondstoffen door allerlei producten flink te reduceren.

Van de eco-eisen kan een grote stimulans uitgaan vanwege de inkoopmacht van overheden. Die komt jaarlijks neer op 16% van het bbp van de EU, ofwel euro 1400 mrd. Bij de Nederlandse rijksoverheid gaat het alleen al om euro 40 mrd per jaar. De Commissie legt de plannen, waarin deze krant inzage heeft gehad, eind deze week dan wel begin juli op tafel.

Nederlandse overheid volledig groen in 2010
Sommige lidstaten, zoals Nederland, hebben ambitieuzere doelen dan Brussel nu voorstelt. Milieuminister Jacqueline Cramer kwam vorig najaar met de Nederlandse overheden overeen dat deze in 2010 alles 'groen' aanbesteden. Andere voorlopers in Europa zijn Oostenrijk en Frankrijk. Overheid heeft weer directie voor duurzame inkoop 8 oktober 2007
De meeste EU-lidstaten zijn echter veel minder ver. Dat remt volgens de Commissie de ontwikkeling van artikelen die weinig energie verbruiken, en waar bij het maken een relatief lager beroep op natuurlijke hulpbronnen en grondstoffen is gedaan.



Milieuvriendelijke schoonmaakmiddelen
Brussel wil dat de overheden bijvoorbeeld alleen duurzame energie afnemen van hun leverancier, zuinige apparatuur kopen, groen papier kopen en groen printen, duurzame meubels aanschaffen, en milieuvriendelijke schoonmaakmiddelen gebruiken. Ook zouden ze alleen in zee moeten gaan met cateraars die verantwoord omspringen met energie en water, en die groente, fruit, vlees, vis en zuivel aanbieden die op een verantwoorde, duurzame manier zijn verbouwd, geproduceerd of gevangen. Aannemers zouden in projecten voor de overheid meer duurzame materialen moeten verwerken.

Maatregelen voor duurzame productie en consumptie
Het voorstel maakt deel uit van een pakket maatregelen voor duurzame productie en consumptie. Behalve op het stimuleren van 'groen' inkopen zint Brussel ook op verbetering en harmonisering van labels voor duurzame producten. Een ander belangrijk element is de uitbreiding van al bestaande ecoregels voor producten, de zogeheten 'ecodesign'-richtlijn. Deze geldt thans voor artikelen die energie verbruiken, maar de Commissie wil ze nu ook toepassen op spullen waarvan productie, gebruik en levenscyclus een aanmerkelijke invloed op het milieu kunnen hebben, zoals schoonmaakmiddelen, ramen en deuren, kranen en gipsplaten. Door standaarden vast te leggen wil Brussel er bijvoorbeeld voor zorgen dat ramen en deuren een betere isolatie bieden, zodat het energiegebruik van huis en kantoor zakt.

Geen voorschriften schoenen en kleding
De aanpassing van de ecoregels heeft het duurzaamheidspakket van de Commissie aanmerkelijk vertraagd, vanwege een verschil van mening tussen de eurocommissaris van industrie, de Duitse Gnter Verheugen, en zijn milieucollega Stavros Dimas. Verheugen vond de voorstellen te ver gaan. Bij wijze van compromis zijn nu voorschriften voor schoenen en kleding uit de voorstellen gehaald. Een effect van de Europese ecoregels is onder meer dat conventionele gloeilampen van de Europese markt zullen verdwijnen. Dat was verwacht. De EU-regeringsleiders vroegen de Commissie vorig jaar maart al om scherpere energie-eisen voor verlichting.

Nieuwe standaarden voor lampen
Brussel verwacht eind dit jaar in samenspraak met de lidstaten en experts de nieuwe standaarden voor de lampen vast te stellen. Die houden vanaf 2009 een uitfasering van de aloude gloeilamp in, omdat deze qua energie-efficintie slecht scoort. De overschakeling op spaarlampen in de hele EU betekent dat de Unie 20 miljoen ton minder broeikasgas zal uitstoten. Dat is een kwart van de jaarlijks toegestane emissies van de Nederlandse industrie. Bron: FD