KIGALI – Exact een jaar na invoering van het door de luchtvaartsector gewraakte Sturgeonarrest is het een rommeltje met de uitvoering ervan. Passagiers hebben volgens het Europese arrest van 1 november 2009 niet alleen recht op compensatie als hun vlucht is geannuleerd, maar ook als die vertraagd is. Er gaan nu geluiden op eenzelfde soort regeling in te voeren voor zoekgeraakte koffers. ,,Door zo’n regeling raken er echt niet minder koffers kwijt’’, zegt Bram Gräber, directeur KLM Nederland. ,,Net zo goed als je vertragingen of annuleringen niet voorkomt door boetes te geven."

In december houdt de Europese Commissie het omstreden verdrag nog eens tegen het licht. ,,Wij denken dat er wel iets gaat veranderen. Maar het kan ook nog strenger worden", zegt Gräber. Dat risico neemt KLM graag. ,,Liever de doos van Pandorra openmaken dan doormodderen met duizenden claims en rechtszaken met als gevolg een ontevreden klant."

Als de regels strenger worden, zouden maatschappijen volgens Gräber ,,wel eens anders om kunnen gaan met vertragingen". Gräber bedoelt dat maatschappijen hun kont tegen de krib kunnen gaan gooien. ,,Als je vanaf een vertraging van 3 uur en langer moet betalen, waarom zou je dan haast maken om na 3,5 uur alsnog te vertrekken?"

Volgens hem wil de klant dat de maatschappij vliegt. ,,Volgens ons is het heel wat anders als je een paar uur later alsnog vertrekt, of 24 uur later.

Sturgeon maakt daar geen onderscheid in." Sinds de uitspraak van het EU-hof, maandag een jaar geleden, hebben passagiers ook bij vertraging langer dan 3 uur recht op compensatie van maximaal 600 euro, mits er geen sprake is van overmacht.

,,Er lopen nu duizenden zaken tegen ons in binnen- en buitenland; dat is veel. We doen nooit moeilijk over het betalen van vergoedingen bij annulering door onze schuld, maar we hopen nu op begrip dat wij ook eens weerstand bieden." Gräber wil niet zeggen hoeveel geld KLM al heeft uitgekeerd aan passagiers.

Wel zegt hij dat wanneer passagiers een beroep doen op Sturgeon, ,,vrij veel kans is dat wij de claim afwijzen." Luchtvaartorganisatie IATA becijferde eerder dat Sturgeon Europese maatschappijen 3 tot 5 miljard euro per jaar zou kosten. EU-claim, dat voor passagiers bemiddelt, houdt het op 850 miljoen euro per jaar voor Europese maatschappijen.

Tientallen zaken zijn vooral door de maatschappijen verloren, maar de rechter in Breda bepaalde onlangs advies in te winnen bij het EU-Hof of het arrest in tegenspraak is met het wereldwijde verdrag van Montreal. EU-claim gelooft daar niet in. Die stuurt nu vrijwel dagelijks een deurwaarder bij de bedrijven langs om claims niet te laten verlopen.

Voor Sturgeon gold al dat passagiers in geval van vertraging en annulering recht hebben op verzorging. Ook daar hebben luchtvaartmaatschappijen moeite mee en dan vooral met de oneindige duur ervan. Met name bij de aswolk speelde dit probleem op. KLM heeft in een vroegtijdig stadium al laten weten de klanten geen carte blanche te geven. ,,We hebben de kosten betaald tot een bepaald maximum", aldus Gräber ,,Veel mensen hebben een reisverzekering. We hopen dat de verzekeraars ook hun verantwoordelijkheid nemen."

(c) ANP 2010 alle rechten voorbehouden