AMSTERDAM - De politieke onzekerheid over de hervorming van de hypotheekrenteaftrek en andere bezuinigingen zet de woningmarkt onder druk. Het afgelopen kwartaal was erg zwak en de nabije toekomst ziet er ook niet rooskleurig uit. ,,Alle indicatoren wijzen op code oranje'', aldus voorzitter Ger Hukker van de Nederlandse Vereniging van Makelaars (NVM) donderdag.

De NVM meldde donderdag dat het aantal verkopen in het tweede kwartaal ten opzichte van vorig jaar met 2 procent is gedaald. Omdat 2009 een absoluut crisisjaar was voor de woningmarkt, is dit een flinke tegenvaller. De makelaars stelden dan ook hun verwachting voor het aantal verkopen voor geheel dit jaar naar beneden bij. Rekenden ze eerst nog op 15 procent groei, nu voorzien ze een verkoopniveau gelijk aan 2009.

Voor het komende kwartaal ziet het er niet goed uit. Het aantal verkopen onder voorbehoud heeft de afgelopen tijd een dalende trend laten zien. Volgens Hukker is dat een voorbode van meer slecht nieuws. ,,Het kan niet anders dan dat dat zichtbaar wordt in onze cijfers. We kunnen eigenlijk aannemen dat het derde kwartaal minder zal zijn dan het derde kwartaal vorig jaar.''

De oorzaak van de misère is volgens alle belanghebbenden het optreden van de politiek. De discussie over de hypotheekrenteaftrek maakt huizenkopers zenuwachtig en terughoudend. Toen in februari het kabinet viel en duidelijk werd dat er landelijke verkiezingen zouden komen, zagen de makelaars meteen een effect.

,,Sinds de verkiezingstijd is het aantal bezichtingen gedaald, zijn woningkopers afgehaakt en is het aantal verkopen sterk afgenomen'', zei Hukker.

De Vereniging Eigen Huis (VEH) maakt zich grote zorgen over de onzekerheid. ,,De woningmarkt wordt in een verlammende wurggreep gehouden door de onzekerheid over de hypotheekrenteaftrek. De dynamiek zakt daardoor op alle fronten verder weg en er dreigt een enorme schade te ontstaan die ook vergaande gevolgen heeft voor de bedrijvigheid en de werkgelegenheid.''

Tegelijk met de oplaaiende discussie over hervorming van de woningmarkt, liepen ook enkele stimuleringsregelingen van de overheid af. De pot met koopsubsidies raakte leeg en de regeling voor startersleningen liep af. ,,Je kan bijna zien wanneer de koopsubsidie is afgeschaft. In deze voorzichtige markt heeft dat direct gevolgen'', aldus Hukker.

De makelaarsvereniging realiseert zich dat een hervorming van het stelsel onvermijdelijk is. Hukker hoopt echter dat de politiek op een verstandige manier zal ingrijpen. De ,,weeffouten'' moeten uit het systeem gehaald. Naast een hervorming van de renteaftrek zou onder meer de overdrachtsbelasting moeten worden afgeschaft. Ook zou het huurstelsel op de schop moeten.

De NVM-voorman verwacht dat zelfs als de politieke onzekerheid is weggenomen, de woningmarkt niet direct naar het oude niveau terugkeert. ,,We zullen er rekening mee moeten houden dat we de komende vijf jaar een heel statisch prijsniveau zien.'' De gemiddelde woningprijs steeg het afgelopen kwartaal met 1,5 procent tot 235.000 euro. ,,Ook het aantal transacties gaat niet meer naar het niveau van 250.000 per jaar.''

(c) ANP 2010 alle rechten voorbehouden