DEN HAAG - De oppositie in de Tweede Kamer heeft alle vertrouwen in het kabinet verloren. Nadat Geert Wilders de afgelopen jaren al meerdere keren een motie van wantrouwen had ingediend, zegde de VVD donderdag voor het eerst het vertrouwen in het kabinet op. Die kreeg de steun van de SP, ook een unicum. Daarmee eist het grootste deel van de oppositie nieuwe verkiezingen.

VVD-leider Mark Rutte verweet het kabinet dat het zelf geen knopen doorhakt over miljardenbezuinigingen maar eerst topambtenaren een half jaar laat studeren. Rutte stelde dat het kabinet nu al ,,feitelijk demissionair'' is en dat het voor Nederland schadelijk is als deze regering blijft zitten.

Premier Jan Peter Balkenende noemde de VVD-motie een ,,bijzondere stap'' voor een bestuurlijk ingestelde partij als de VVD. ,,Je kunt van standpunt verschillen, maar dit is wel heel merkwaardig.''

Maar het was niet alleen de VVD die zich donderdag op de tweede en laatste dag van de algemene beschouwingen, het jaarlijkse debat over de kabinetsplannen voor volgend jaar, opwond over het kabinetsbeleid in het algemeen en het optreden van premier Balkenende in het bijzonder.

Geert Wilders diende aan het einde van het debat eveneens een motie van wantrouwen in, die alleen door zijn eigen partij gesteund werd. Maar ook de andere oppositiepartijen SP, GroenLinks en D66 waren zeer kritisch over premier Balkenende. ,,Het was echt een premier onwaardig.

Dit kabinet is uitgeregeerd'', blikte SP-leider Agnes Kant terug op twee dagen debat.

Femke Halsema van GroenLinks zag een ,,ondraaglijke leegheid'' van de kant van het kabinet en een brevet van onvermogen van Balkenende. D66-leider Alexander Pechtold sprak van een ,,dieptepunt in de democratie''.

Balkenende lag donderdag meer dan ooit onder vuur. De oppositie verweet hem een gebrek aan daadkracht en regie om ons land door de economische crisis te loodsen. Het urenlange betoog van Balkenende overtuigde de partijen niet. VVD, GroenLinks en SP vonden dat de premier vragen ontweek en zich op een aantal punten slecht had voorbereid.

Opvallend genoeg was het debat donderdag nog begonnen met de vraag van de oppositie of Balkenende tot het einde van deze kabinetsperiode zou aanblijven. Na een nieuw bericht in de media dat hij in is voor de hoge post van permanent voorzitter van de Europese Raad, eiste de oppositie duidelijkheid. Balkenende zei deze kabinetsperiode tot een goed einde te willen brengen. Berichten over een Europese post deed hij af als ,,flauwekul''.

Aan de begroting van het kabinet voor 2010 veranderde donderdag helemaal niks. Een plannetje van de oppositie om te korten op het koningshuis werd afgewezen door Balkenende en haalde geen meerderheid. Hij was evenmin enthousiast over een PvdA-voorstel om het hoogste belastingtarief te verhogen. Hij zegde wel toe dat een van de ambtelijke werkgroepen er over mag nadenken.

De premier kondigde ook een verbod aan op huwelijken tussen neven en nichten, daarnaast komen er zwaardere opleidingseisen voor importbruiden. Het verbod moet gelden voor uit het buitenland gehaalde partners en voor mensen in Nederland.

     

(c) ANP 2009 alle rechten voorbehouden