AMSTERDAM - Steeds meer bedrijven willen een multicultureel personeelsbestand. Maar door de negatieve beeldvorming rond allochtonen werden ze in de praktijk nauwelijks aangenomen, zo blijkt uit de Diversiteitsbarometer van Volkskrant Banen en adviesbureau GITP.

Allochtone vrouwen zijn bezig met een grote inhaalslag. ‘Zij gaan het glazen plafond doorbreken.’ De beroepsbevolking in Nederland bestaat voor ongeveer eenvijfde uit niet-westerse allochtonen. Als bedrijven een afspiegeling van de maatschappij zouden zijn, dan zou een op de vijf medewerkers een niet-westerse achtergrond moeten hebben. Dat is niet het geval: 79 procent van de bedrijven en organisaties uit het onderzoek heeft minder dan 15 procent allochtonen in dienst.

Met de stelling: ‘De negatieve beeldvorming rondom allochtonen het afgelopen jaar heeft een negatieve invloed op het aannamebeleid van hoogopgeleide allochtonen’ is 59 procent van de deelnemende werkgevers het eens. Door de negatieve beeldvorming zijn werkgevers huiveriger geworden om hoogopgeleide allochtonen aan te nemen. In driekwart van de organisaties is nog altijd minder dan vijf procent van de hoogopgeleiden van allochtone herkomst. 11 Procent van de organisaties heeft geen allochtonen in dienst, dat is wel een lichte verbetering ten opzichte van de 13 procent van vorig jaar. Had vorig jaar tweederde van de bedrijven in de steekproef geen enkele allochtoon op een managementpositie, nu is dat iets gedaald naar ruim 57 procent.

Bewustzijn wordt groter
‘Het bewustzijn bij werkgevers wordt groter, door de tekorten op de arbeidsmarkt en het besef dat allochtonen een belangrijke nieuwe afzetmarkt vormen.

Als je culturele diversiteit kunt verbinden aan het halen van omzetcijfers, slaat de houding bij de bedrijfstop om. De afgelopen maanden merken we dat ze er ook wat meer aan gaan doen, zij het heel voorzichtig’, zegt Doroth Alfrink, programmaleider culturele diversiteit bij GITP, die het onderzoek leidde. De nadruk lijkt wel meer te liggen op het binnenhalen dan op het binnenhouden van allochtonen: 38 procent van de bedrijven uit het onderzoek nam vorig jaar een tot vijf nieuwe allochtone medewerkers aan, maar 29 procent zag eenzelfde aantal allochtonen ook weer vertrekken.

Aannamebeleid
Er lijkt nog altijd een verschil te bestaan tussen de intentie om meer hoogopgeleide allochtonen aan te nemen en het daadwerkelijke aannamebeleid: 61,8 procent van de werkgevers meldde vorig jaar plannen te hebben om hoogopgeleide allochtonen aan te nemen, maar in de bevraagde groep van dit jaar blijkt dat slechts 48 procent in 2007 dit ook daadwerkelijk gedaan te hebben. Het aantal bedrijven dat speciale actie onderneemt om meer allochtone medewerkers binnen te halen groeit wel. Vorig jaar had nog eenvijfde van de bedrijven een dergelijk diversiteitsbeleid, nu is dat gestegen naar bijna eenderde. Deze bedrijven hebben multiculturele recruiters, coachen hun managers, stellen gemengde teams samen, benoemen allochtonen op sleutelposities of werken met cultuurneutrale capaciteitstesten. Opvallend is wel dat toch nog 11 procent van de deelnemende managers en directieleden aangeeft dat zij niet weten of er een diversiteitsbeleid bestaat binnen hun organisatie. Bij bedrijven met een diversiteitsbeleid zijn er vaker allochtonen op managementposities te vinden dan in bedrijven zonder een dergelijk beleid (65 versus 42 procent).

Zakelijke dienstverlening
Opmerkelijk is dat werkgevers uit de zakelijke dienstverlening vaker dan bij de overheid dergelijk beleid zeggen te voeren omdat zij een afspiegeling van de samenleving willen zijn (90 versus 76 procent). Zij voelen de schaarste op de arbeidsmarkt ook sterker dan de non-profitsector (40 versus 15 procent). Als grootste obstakels voor het invoeren van een diversiteitsbeleid noemen bedrijven het niet voelen van urgentie (32 procent), het onvoldoende aansluiten bij de bedrijfscultuur (17 procent) en te weinig beheersing van de Nederlandse taal (17 procent).

Uit de open antwoordmogelijkheid blijkt dat sommige organisaties vooral lippendienst bewijzen aan een divers personeelsbestand: ‘allochtonen kunnen de werkdruk niet aan’, ‘hebben weinig werkethiek’ of ‘hebben een andere mentaliteit’. ‘Ik vraag me af of dat echt zo is, of dat ze bang zijn voor het onbekende en daarom kiezen voor wat veilig is. Dan zijn deze redenen niet meer dan een excuus om je achter te verschuilen’, aldus Alfrink. Bron: Volkskrant