AMSTERDAM - De financiële positie van pensioenfondsen is in de afgelopen maanden fors verbeterd, vooral als gevolg van de stijgende aandelenkoersen. De zogenoemde dekkingsgraad van pensioenfondsen is inmiddels opgelopen tot gemiddeld 105 procent. Daarmee voldoen velen alweer aan een door toezichthouder De Nederlandsche Bank (DNB) gestelde ondergrens.

Dat bleek vrijdag uit een analyse van de pensioenconsultant Mercer, op basis van de meest actuele cijfers van DNB en ontwikkelingen op de financiële markten. Een dekkingsgraad van 105 procent betekent dat pensioenfondsen 1,05 euro in kas hebben tegenover elke euro aan huidige en toekomstige verplichtingen aan deelnemers.

Volgens beleggingsadviseur Dennis van Ek van Mercer gaat het om ,,een belangrijke grens''. De kans dat pensioenfondsen volgend jaar weer kunnen indexeren, ofwel mensen compenseren voor verlies aan koopkracht door inflatie, neemt hierdoor toe, zegt hij.

Van Ek: ,,Ook is de kans dat pensioenfondsen uitkeringen gaan korten kleiner geworden.'' Korten is een uiterst middel dat ongeveer twintig fondsen in Nederland momenteel overwegen. Afzien van indexatie doen heel veel fondsen dit jaar.

,,Omdat zowel de aandelenkoersen als de rente de laatste tijd zijn gestegen, is elk pensioenfonds er de laatste tijd op vooruit gegaan'', stelt de adviseur. De beurs in Amsterdam won in de afgelopen twee weken 13 procent. Een hogere rente zorgt ervoor dat verplichtingen van pensioenfondsen dalen, wat positief doorwerkt in de dekkingsgraden.

Pensioenfondsen zijn keihard geraakt door de economische crisis.

Ruim 340 pensioenfondsen hebben bij DNB een zogenoemd herstelplan ingediend. Hierin geven ze aan hoe ze hun dekkingsgraad binnen maximaal vijf jaar opkrikken naar 105 procent, een wettelijk minimum. Ook vertellen ze erin hoe ze in maximaal vijftien jaar klimmen naar een percentage tussen 110 en 130 procent, wat per fonds verschilt.

Het doorbreken van de ondergrens van 105 procent door een pensioenfonds betekent niet dat het herstelplan op dat punt is gerealiseerd. Formeel is dat pas als ,,gedurende drie opeenvolgende kwartaaleinden geen tekort wordt gesignaleerd'', zo heeft DNB de fondsen eind vorig jaar laten weten.

,,Ook als we klimmen boven de 105 procent, staat het herstelplan nog volop overeind'', stelde ook een woordvoerder van pensioenfonds ABP (ambtenaren en leraren). ,,De trend is gunstig en er is sprake van herstel, maar wellicht is het fragiel en moeten we niet te snel juichen. Bovendien moet onze dekkingsgraad groeien naar minimaal 135 procent om volledig te kunnen indexeren.''

In november nemen de meeste pensioenfondsen een beslissing over al dan niet indexeren in 2010. ,,Daarbij kijkt het bestuur niet alleen naar de situatie van dat moment, maar ook naar de marktontwikkelingen'', aldus de zegsman van ABP, met 2,7 miljoen deelnemers het grootste pensioenfonds van Nederland.

In recent gepubliceerde halfjaarberichten tonen verschillende pensioenfondsen zich wat dat betreft ook erg behoedzaam. ABP waarschuwde voor ,,al te groot optimisme''. Directeur Peter Borgdorff van pensioenfonds Zorg & Welzijn stelde dat ,,de weg naar een gezonde solvabiliteit nog lang is''.

(c) ANP 2009 alle rechten voorbehouden