DEN HAAG - Voor de buitenstaander was het niet bekend, maar Gerrit Zalm dreigde tijdens zijn ministerschap van Financiën binnenskamers zeker twee keer met aftreden om zijn zin te krijgen. Dat onthult hij in zijn biografie 'De romantische boekhouder', dat dinsdag verschijnt.

Zalm beschrijft daarin zijn werkende leven totdat hij in februari 2007 afscheid nam als politicus. Zalm was met twaalf jaar de langstzittende minister van Financiën ooit in Nederland.

Zijn boek geeft een inkijkje in de Haagse onderhandelingstactieken. Als minister van Financiën moest Zalm altijd met vakministers in de slag die meer geld wilden voor hun eigen begroting.

Tijdens Paars I dreigt Zalm met ontslag om een conflict met toenmalig minister van Sociale Zaken Ad Melkert te beslechten. Melkert heeft 50 miljoen gulden gekregen voor een probleem dat zich later niet blijkt voor te doen. ,,Melkert beschouwt het toegezegde bedrag als 'zijn' geld en heeft er al een andere bestemming voor. Ik voel me bedrogen en accepteer het niet'', schrijft Zalm in het boek.

Maar niemand in het kabinet begrijpt waarom Zalm zo'n probleem maakt van 50 miljoen. Maar hij houdt vast. ,,Als iemand mij op verkeerde gronden 50 miljoen probeert te ontfutselen, word ik laaiend.'' Nadat premier Wim Kok de retorische vraag heeft opgeroepen of hij naar de koningin moet, antwoordt Zalm. ,,Ga je gang, voor mij hoeft het niet meer.'' Een schorsing van de ministerraad brengt redding: het geld gaat van het ministerie van Melkert naar dat van Volksgezondheid.

Zalm had met Melkert een moeizame verhouding, maar ze deelden wel eenzelfde gevoel voor humor.

Zalm eist in een debat over het verruimen van regels voor orgaandonatie dat hij bij Melkerts overlijden diens organen krijgt om ze ,,ritueel te verbranden''.

In 2005 dreigt Zalm binnenskamers nogmaals met aftreden, nu over de wet op toezicht op de accountantsorganisaties. Tot woede van Zalm sluiten de regeringsfracties van het CDA en zijn eigen VVD zich aan bij de lobby van de accountantsorganisatie Novaa. Zalm meldt de top van de VVD-fractie en de CDA-top dat hij gaat aftreden als de fracties tegenstemmen. Ook hier werkt de powerplay: zijn wetsvoorstel wordt uiteindelijk unaniem aangenomen.

(c) ANP 2009 alle rechten voorbehouden