Jacht op onbetaalde foto's op websites
ABCOUDE - Heeft u foto’s op uw bedrijfswebsite staan? Als u die niet volgens de regels heeft geplaatst, kan u dat op een flinke rekening komen te staan. Momenteel doet de Britse fotogigant Getty Images van zich spreken met enorme claims. Wat zijn eigenlijk de regels, hoe gaat u om met zo’n claim en hoe bespaart u geld? De redactie zocht het voor u uit.

• Getty Images stuurt torenhoge rekeningen
• Rechter doet zuinige uitspraak
• Tool om rechthebbende te zoeken
• Stockbureaus bieden foto’s aan
Zie ook: Juridische Zaken
Auteursrecht
Op alle afbeeldingen rust auteursrecht. Dat geldt ook voor alle afbeeldingen en foto’s op internet. U kunt dus niet zomaar afbeeldingen van het internet kopiëren en die op uw eigen website zetten. De eigenaar van het auteursrecht moet daarvoor toestemming verlenen. In veel gevallen dient u een vergoeding te betalen voor publicatie van het beeldmateriaal.
Torenhoge rekeningen
Zomaar foto’s gebruiken kan u duur komen te staan. Het grote internationale stockbureau Getty Images is momenteel negatief in het nieuws vanwege de torenhoge naheffingen die het bedrijf stuurt naar degenen die beeldmateriaal onrechtmatig hebben gebruikt. Het tv-programma Tros Radar behandelde onlangs klachten van mensen die zich onheus bejegend voelen door Getty Images. Volgens de samenstellers van het programma zijn de begeleidende brieven van het advocatenkantoor dreigend van aard, worden er onrealistisch hoge bedragen geëist en zou Getty Images niet bereid zijn tot minnelijke schikkingen.
Intimideren
Het programma toonde brieven die Getty Images stuurde naar enkele MKB-bedrijven die een foto van Getty op hun website publiceerden. De geclaimde bedragen liepen daarin snel op. Van enkele honderden euro’s per foto, tot duizenden euro’s aan boetes en advocaatkosten. Getty Images dreigt in de brieven met rechtszaken, maar volgens Radar heeft het bedrijf tot nu toe geen zaak aangespannen. Getty Images zou mensen vooral intimideren om hen tot betaling te bewegen. Het stockbureau heeft in Nederland een contract met advocatenkantoor Van der Steenhoven.
Rechter doet zuinige uitspraak
In augustus diende voor de kantonrechter in Hilversum een zaak tegen een PR-weblog dat zonder toestemming twee foto’s uit een krantenartikel had gepubliceerd. Erfgenamen van de inmiddels overleden fotograaf eisten voor de rechter een bedrag van bijna 3000 euro; voor een groot deel gerechtelijke kosten. Het zuinige vonnis van de kantonrechter luidde: 200 euro wegens gederfde licentie-inkomsten en 50 euro gerechtskosten. De kantonrechter woog in zijn vonnis mee dat het weblog de foto’s onmiddellijk van de site verwijderde na het schrijven van de eisers. Ook vindt de rechter het dubieus dat de eisers gelijk een advocate inschakelden en niet wilden overleggen over een minnelijke schikking. De uitspraak was een hard gelag voor de eisers, die alleen al aan advocaat- en gerechtskosten veel meer hadden uitgegeven.
Algemene Voorwaarden nakijken
Toch onderstrepen de rechtszaken en de veroordeling in deze zaak nog eens dat u foto’s niet zomaar kunt gebruiken. Daarbij is de prijs die u betaalt na ongeoorloofd gebruik van een foto altijd hoger dan wanneer u vooraf overeenstemming met de eigenaar heeft bereikt. Als u een foto wilt publiceren die u op internet heeft gevonden, bekijkt u dan eerst op de betreffende website wat de algemene voorwaarden zeggen over auteursrecht.
Rechthebbende zoeken
Heeft u een goede foto op internet gevonden, maar weet u niet wie de rechthebbende is? Een handige tool om deze te vinden is TinEye. Hiermee kunt u op internet zoeken op welke websites een foto is gepubliceerd. Daarmee vindt u doorgaans ook de rechthebbende. Kunt u toch de eigenaar van het auteursrecht niet achterhalen, dan is het verstandig om in de disclaimer op uw eigen website te vermelden dat u een poging heeft gedaan om de rechthebbende te achterhalen. Bij een juridisch conflict is het belangrijk om dat te kunnen tonen.
Gratis licenties
Toch zijn er ook afbeeldingen te vinden die u gratis kunt gebruiken. Dit wordt Copyleft genoemd, als een parodie op het woord Copyright. Een bekende vorm om creatieve werken vrijer beschikbaar te maken is de zogenaamde Creative Commons-licentie (CC). Deze licenties bestaan uit de code CC, aangevuld met een of meerdere codes. Creative Commons gebruikt de volgende codes, die de voorwaarden aangeven waaronder een foto mag worden hergebruikt:
BY (Attribution) – Werk mag hergebruikt, gekopieerd, vertoond en opnieuw gedistribueerd worden op voorwaarde van naamsvermelding van de oorspronkelijke auteur.
NC (Non-Commercial) – Werk mag hergebruikt, gekopieerd, vertoond en opnieuw gedistribueerd worden voor niet-commerciële doeleinden.
ND (Non-Derivative) – Werk mag gekopieerd, vertoond en opnieuw gedistribueerd worden, maar het bewerken en veranderen van het werk is niet toegestaan.
SA (Share Alike) – Afgeleide werken mogen alleen onder dezelfde licentie worden verspreid.
Stockbureaus
Er zijn op internet diverse stockbureaus te vinden die foto’s aanbieden waar u gebruik van kunt maken. De meeste bureaus doen dat tegen een vergoeding, bij sommige kan dat ook gratis. Belangrijk is dan wel dat u goed nakijkt tegen welke voorwaarden u de foto’s kan publiceren want er liggen nog wel eens addertjes onder het gras. Want zoals hierboven wordt uitgelegd bij de Creative Commons-licenties, zijn er doorgaans voorwaarden verbonden aan het gratis gebruik. Een bekende aanbieder van gratis foto’s op internet is het Hongaarse Stock Xchng.
Een Nederlands stockbureau is bijvoorbeeld Nationale Beeldbank. Zij bieden een ruim arsenaal aan typische Nederlandse beelden die u tegen een redelijk vergoeding kunt gebruiken. Dus zoekt u een Nederlandse stockfoto neemt u dan eens een kijkje op hun website.
Rikco Pardoen | BusinessCompleet.nl


