DEN HAAG - 'It’s the economy, stupid' was de slogan waarmee Bill Clinton in 1992 de als onwinbaar gedachte presidentsverkiezingen glansrijk won van George Bush sr. Dat zou je kunnen toeschrijven aan slim campagnevoeren, en dat zal deels ook de waarheid zijn, maar ik denk dat het succes veel simpeler te verklaren is: het was de waarheid. Als banen op het spel staan, als pensioenen onder druk komen te staan, als schulden oplopen en winstverwachtingen niet gehaald worden, dan kijkt de kiezer naar de politicus die daar het beste een antwoord op formuleert.

Tot een paar maanden geleden zag het ernaar uit dat de Tweede Kamerverkiezingen van 9 juni aanstaande in weerwil van de realiteit, over andere zaken zouden gaan dan de heersende economische crisis. Maar sinds kort is de focus gekanteld en lijkt de economie alsnog hét onderwerp te worden waarmee de partijen de campagnes ingaan. En dat is een goede ontwikkeling. Ondernemend Nederland heeft immers te kampen met de grootste economische crisis sinds de jaren dertig van de vorige eeuw. Bedrijven, banken en zelfs landen scheren langs de rand van de afgrond.

Ondernemend Nederland is gebaat bij een verkiezingscampagne die gaat over de grote economische problemen en vraagstukken die nu voor ons liggen, en een stevig inhoudelijk debat over de oplossingen die aangereikt kunnen worden. Ik hoop van ganser harte dat de politieke partijen dit debat de komende tijd gaan voeren.

Want een duurzaam economisch herstel moet op dit moment de allerhoogste prioriteit hebben. Daarmee moeten we niet uit het oog verliezen dat wij als relatief kleine maar wel ‘global player’ in grote mate afhankelijk zijn van de economische ontwikkelingen in het buitenland, met name ook in de Verenigde Staten en Duitsland.

Oplossingen voor onze economische problemen vinden we niet alleen. Wij zijn met Nederland een onlosmakelijk onderdeel geworden van de mondiale economie. Samenwerken met onze buitenlandse partners is daarom het devies. En ook steun verlenen waar nodig. Wat dat betreft was het interessant om te zien dat Nederlandse ondernemers in grote meerderheid achter het financiële reddingsplan van Griekenland staan, zoals een onderzoek van het KvK Ondernemerspanel laatst aantoonde. Ruim 65% van Nederlandse ondernemers vond dat Europese lidstaten Griekenland financiële hulp moesten aanbieden. Hieruit blijkt dat Nederlandse ondernemers zich heel goed bewust zijn van de huidige mondiale economische structuur, en dat lange termijn denken in deze de voorkeur geniet ook van het midden- en kleinbedrijf.

Wat mij betreft is de grootste bedreiging voor ondernemend Nederland op dit moment het risico van overregulering. In elke crisis wordt de oplossing al snel gezocht in nieuwe wet- en regelgeving, in een oprechte poging een herhaling van de crisis in de toekomst te voorkomen. Het is echter nog maar de vraag of nieuwe wet- en regelgeving in deze dé oplossing is of dat ook het herstel van vertrouwen tussen bedrijfsleven, burgerij en bestuurlijk Nederland hier niet een grote rol bij dient te spelen. Er bestaat wereldwijd nog steeds geen consensus over de echte oorzaken van de huidige economische instabiliteit, en dus is het de vraag of op basis van die ontbrekende consensus overeenstemming zullen krijgen over wet- en regelgeving die zo’n crisis zou kunnen voorkomen of dat met name ook een ander normen- en waardenbesef, en dan niet alleen in de financiële wereld, hierbij niet ook een belangrijk thema dient te zijn. En dat laatste vraagt meer tijd.

Bovendien is ondernemend Nederland op dit moment hard bezig om onze economie weer uit het slop te trekken. Want als puntje bij paaltje komt, zijn het onze ondernemers die het economische herstel moeten realiseren. In dat streven verdienen ze alle steun die ze kunnen gebruiken om de weg omhoog weer te kunnen vinden. Kortom, ik hoop dat de politieke partijen de komende tijd een stevig en inhoudelijk debat zullen voeren over onze economische maar ook de sociaal-culturele uitdagingen, en met duurzame oplossingen komen die het de ondernemers zo makkelijk mogelijk maken om verder te kunnen komen met ondernemen. Want uiteindelijk hebben wij daar allemaal baat bij.

Geschreven door Frans van Steenis, Algemeen directeur van de Kamer van Koophandel Nederland