WADDINXVEEN - Onlangs veroordeelde de kantonrechter in Heerlen een werkgever tot betaling van een schadevergoeding aan een werknemer die burn-out was.  Enkele jaren eerder oordeelde de kantonrechter in Terneuzen ook al dat de werkgever aansprakelijk was. De werkgever heeft een zorgplicht en met een beetje aandacht voor de werknemer zijn dergelijke veroordelingen eenvoudig te voorkomen.

Extreem geval
Het ging in Heerlen, net als in de zaak uit Terneuzen, om een extreem geval. De werknemer maakte al jaren ongewoon lange werkweken en werd ook s nachts regelmatig opgeroepen. De werkgever hield aantoonbaar geen rekening met de Arbeidstijdenwet, die continu werd overschreden. U hoeft zich waarschijnlijk nog niet direct zorgen te maken.

Van hard werken wordt bijna niemand burn-out
Het is duidelijk dat de rechter afgaat op de mening van medische deskundigen  die beoordelen wat de oorzaak is van de psychische schade. Maar wie is er dan medisch deskundig? Een Arbo-arts, of een psychiater? Juist hier zit het gevaar. Deskundigen zijn niet zo deskundig dat ze het altijd met elkaar eens zijn. In het geval dat de arbeidstijdenwet continu wordt overschreden, wordt een werknemer nog niet burn-out. Een oud spreekwoord: niemand gaat dood van hard werken, geldt ook voor burn-out: niemand wordt burn-out van hard werken.

Oorzaak burn-out
De oorzaak van burn-out zit zelden in het harde werken. Vroeger werkten mensen veel harder en langer dan nu en toen bestond het woord niet eens.

Werken onder spanning, problemen met chefs, onenigheid met collegas of met dwarse medewerkers, het halen van targets, financile druk en relatieproblemen of een combinatie hiervan, zijn eerder de boosdoeners.

Aanleg
Er zijn groepen mensen die extreem gevoelig zijn voor burn-out. Zo zullen perfectionisten  er alles aan doen om fouten te voorkomen en juist dat maakt de werkdruk extra groot.  Iedereen die last heeft van niet-rele angst of sociaal onzeker is en daar tijdens het werk mee te maken krijgt kan snel burn-out raken. Heeft een medewerker last van blozen, zweetaanvallen, spreekangst, een stem die blokkeert of angst voor trillende handen dan is iedere vergadering een crime. Bepaalde gesprekken met collegas, chefs of klanten zijn dan een ware bevalling. Soms heeft iemand weken tevoren slapeloze nachten wegens een bepaald gesprek of presentatie. Naar schatting heeft n op de vijf werknemers tijdens het werk last van psychische blokkades.

Piekerverlof
Wanneer een Arbo-arts uw werknemer adviseert om wegens burn-out een maand thuis te blijven, wordt waarschijnlijk niemand blij. Uw medewerker niet, omdat er niets zo funest is als betaald piekerverlof. U niet, omdat de kans groot is dat betaald piekeren het probleem erger maakt en het ziekteverzuim te lang gaat duren.

Therapie
Regel is dat hoe meer aandacht het probleem krijgt, des te erger het dreigt te worden.Alles dat aandacht krijgt heeft de neiging tot groei. Feit is dat als er niets aan burn-out gedaan wordt, het binnen zes maanden voorbij is. Meer beweging, wel blijven werken, regelmatige rustpauzes en meer regelmaat doen wonderen. Een therapie die weken of maanden duurt is om die reden af te raden. Medicatie al helemaal, omdat er doodeenvoudig geen medicatie bestaat die burn-out geneest.

Voorkomen is beter dan genezen
Teambuilding, bedrijfsfitness, een dag op cursus met collegas zullen het ziekteverzuim door burn-out verminderen. Ook met intensieve korte coaching-programmas van n dag met groepjes van 15 mensen is veel te bereiken. Het doel is om gereedschappen te geven om psychische blokkades op te lossen, en denktechnieken te leren om deze te voorkomen. Een cht ervaren coach is in staat om veel bestaande kleine problemen vrijwel ongemerkt op te lossen. Iemand met een pittig probleem krijgt zoveel vertrouwen en herkenning, dat die er direct mee op te proppen komt en vervolgens in n of twee sessies verlost wordt van het probleem.

Burn-out als excuus
Vrijwel dagelijks spreek ik mensen bij wie is vastgesteld dat ze burn-out zijn. In meer dan de helft van de gevallen is er echter sprake van een bepaalde angst. Het gevecht met die angst is zo groot dat mensen uiteindelijk het gevoel hebben burn-out te zijn. Burn-out is nog teveel gerelateerd aan hard werken en is daarom legitiem. Een niet-rele angst is minder stoer.

Het maakt niet uit wat iemands probleem is. Het enige wat telt is wat iemand wenst. Ik heb dan ook een wensenpraktijk en als die wens duidelijk is, dan komt het goed. Het gaat niet om de aanpak van een probleem, maar het helpen realiseren van een doel.

Pieter Frijters | MindTuning