AMSTERDAM - Vaak wordt door werkgevers gedacht dat indien er met een werknemer geen concurrentiebeding overeengekomen is, deze werknemer na uitdiensttreding dan niet aangepakt kan worden wegens onrechtmatige concurrentie van hun ex-werkgever. Dit is onjuist!

Werknemers die niet zijn gebonden aan een concurrentiebeding kunnen toch onrechtmatig handelen jegens hun ex-werkgever door over te stappen naar de concurrent of een eigen bedrijf in dezelfde branche als hun ex-werkgever op te richten.

Er is sprake van onrechtmatige concurrentie als de ex-werknemer op stelselmatige en substantiële wijze de ex-werkgever schaadt door deze klanten, leveranciers of personeelsleden af te nemen met behulp van kennis en gegevens die de ex-werknemer dankzij zijn werk bij de ex-werkgever heeft verkregen. De ex-werkgever dient in een procedure tegen de ex-werknemer dan wel aannemelijk te maken dat er onrechtmatig is gehandeld.

Een familiebedrijf dat de im- en export van groente en fruit verzorgde heeft dat onlangs geprobeerd. Bij het bedrijf waren 100 werknemers in dienst, allemaal zonder concurrentie- en/of relatiebeding. Twee werknemers zegden hun dienstverbanden op en startten een concurrerend bedrijf. Binnen korte tijd zegden nog eens 50 werknemers hun dienstverbanden op om vervolgens bij het concurrerende bedrijf in dienst te treden. Tevens zijn 23 leveranciers van de ex-werkgever exclusief aan het concurrerende bedrijf gaan leveren en namen meerdere klanten van de ex-werkgever voortaan van het concurrerende bedrijf af. De ex-werkgever vorderde bij de rechtbank Rotterdam een schadevergoeding van het concurrerende bedrijf en haar twee oprichters (ex-werknemers) wegens onrechtmatig (concurrerend) handelen.

Van onrechtmatige concurrentie door voormalige werknemers (die niet gebonden zijn aan een concurrentiebeding) is volgens de rechtbank sprake indien op stelselmatige en substantiële wijze het duurzaam bedrijfsdebiet van de ex-werkgever wordt afgebroken door deze klanten, leveranciers of personeelsleden af te nemen met behulp van kennis en gegevens die in de vorige dienstbetrekking zijn verkregen.

Het in dienst nemen van personeelsleden van een voormalige werkgever is niet onrechtmatig, tenzij substantieel en stelselmatig personeel van de voormalige werkgever wordt geworven.

Ten aanzien van de leveranciers die waren overgestapt stelde de rechtbank voorop dat het de werknemers die zijn overgestapt vrij stond aan personen met wie zij uit hoofde van hun functie contacten onderhielden te melden dat zij hun dienstverband zouden beëindigen en bij een concurrent in dienst zouden treden. Voorts stond het hen, indien niet gebonden aan een concurrentie- of relatiebeding, vrij na hun overstap met die personen contacten te onderhouden. Wanneer vervolgens leveranciers besluiten over te stappen, kan niet van het concurrerende bedrijf gevergd worden niet met die leveranciers in zee te gaan.

Ten slotte achtte de rechtbank dat de werknemers rechtmatig gebruik mochten maken van de goodwill en know-how die zij hadden opgebouwd door hun contact met klanten en leveranciers. Nu geen sprake was van een concurrentie- of relatiebeding, kon van bedoelde know-how en goodwill, die onlosmakelijk was verbonden met de persoon van de werknemer, in beginsel vrij gebruik worden gemaakt. Bijzondere omstandigheden die het gebruik desondanks onrechtmatig maken, zoals misbruik van bedrijfsgeheimen dan wel van andere bijzondere gegevens of het doen van schadende mededelingen over de voormalige werkgever, waren gesteld noch gebleken. De vordering tot schadevergoeding wegens onrechtmatig (concurrerend) handelen werd afgewezen.

Ook al wijzen de omstandigheden in een bepaalde richting, voor een claim wegens onrechtmatig handelen is hard(er) bewijs nodig. Het is dus wel mogelijk om voormalige werknemers aan te pakken op basis van onrechtmatige concurrentie, maar makkelijk is dit niet. Een concurrentiebeding biedt wat dat betreft uiteraard veel betere bescherming: dan hoef je slechts aan te tonen dat de werknemer bij een concurrent in dienst treedt.

Maaike Roet | KemmersRoet Advocaten