ABCOUDE - Dat het niet zo goed gaat met de economie kan niemand zijn ontgaan. Toch komen er steeds meer bedrijven bij in Nederland. Sterker nog: ondanks de kredietcrisis zou de koopkracht volgend jaar nog steeds kunnen toenemen, ook van zelfstandigen.

Record
Vorige week meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) dat Nederland dit jaar een recordaantal bedrijven telde: bijna 800.000 bedrijven. Dat is 40.000 meer dan vorig jaar. De meeste van die bedrijven zijn actief in de commercile en zakelijke dienstverlening. De bouwnijverheid en de zakelijke dienstverlening groeiden in 2007 het hardst met respectievelijk 10.000 en 12.500 bedrijven.

Koopkracht in 2009
Op Prinsjesdag beloofde het kabinet nog dat het koopkrachtbeeld voor 2009 gemiddeld tussen de 0 en 2 procent lag. Met andere woorden: de meerderheid van de mensen zou er volgend jaar in koopkracht op vooruit gaan. De koopkrachtwinst zou vooral bij werkenden met kinderen zitten.

Inkomen
Dat is allemaal goed nieuws. Zeker gezien de economische malaise van de afgelopen weken. En ook zeker gezien het besteedbaar inkomen van zelfstandigen van dit jaar. In juni schreven wij in het artikel Wordt de ondernemer armer? dat het gemiddeld inkomen van ondernemers de afgelopen decennia is gedaald.

Salaris
In het artikel wordt een recente prognose aangehaald van het Economisch Instituut voor het Midden- en Kleinbedrijf EIM. Dit instituut voorspelde dat het gemiddeld inkomen van zelfstandigen in 2008 op bijna 37 duizend euro lag.

En dat dat gemiddelde salaris van de gemiddelde zelfstandige ondernemer dit jaar onder dat van de gemiddelde werknemer lag.

Meer
Wel wordt er onderscheid gemaakt worden tussen zelfstandigen en directeuren-grootaandeelhouders. Vanwege het grote verschil in inkomen tussen de twee groepen ondernemers. Directeuren-grootaandeelhouders (dga’s) verdienen aanzienlijk meer dan zelfstandigen, namelijk bijna 70 duizend euro.

Gemiddeld
Ook wordt er in het artikel terecht gesproken van grote verschillen in inkomens per sector. Het bruto inkomen van ‘de gemiddelde ondernemer’ zegt dan ook niet zoveel. Uit het rapport Een eigen bedrijf: loon naar werken? bijvoorbeeld, dat het EIM in 2004 uitbracht, blijkt dat de inkomensverschillen tussen ondernemers onderling veel groter zijn dan die tussen werknemers. Spreken van een gemiddeld inkomen van ondernemers is dus een hachelijke zaak.

Zelfstandigen
Toch wordt er ook op de kennissite MKB en Ondernemerschap gesproken van ‘Besteedbaar inkomen zelfstandigen’. Deze site, die deel uitmaakt van het Programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap, wordt gefinancierd door het Ministerie van Economische Zaken en uitgevoerd door onderzoeksbureau EIM (onderdeel van Panteia).

Ontwikkeling
Op 7 augustus van dit jaar verschijnt de minirapportage 'Inkomens van zelfstandigen en directeuren-grootaandeelhouders', waarin de huidige ontwikkeling van het inkomen van ondernemers centraal staat.

Lastenverzwaringen
Volgens de auteur van de rapportage drs. M. Folkeringa, is het besteedbaar inkomen van zelfstandige ondernemers in 2008 gemiddeld met 1,5 procent gedaald ten opzichte van vorig jaar. Dat komt, volgens de auteur, omdat ondernemers dit jaar te maken kregen met een aantal lastenverzwaringen die het kabinet heeft doorgevoerd, zoals de verhoging van de AWBZ-premie, de verhoging van het tarief van de tweede schijf in de inkomstenbelasting en de verhoging van het inkomensafhankelijke deel van de zorgpremie.

Optimistisch
De auteur is in augustus dus nog optimistisch over het inkomen van zelfstandig ondernemers voor volgend jaar. Hij voorspelde zelfs dat het gemiddeld inkomen van ondernemers volgend jaar zou toenemen: ‘Hoewel de inflatie onverminderd hoog blijft, kunnen zelfstandigen en dga’s volgend jaar weer rekenen op een rele toename van het gemiddelde besteedbare inkomen, door de gunstige winstontwikkeling in het mkb’.

Onduidelijk
Twee maanden na het uitkomen van de rapportage lijkt alles anders. Niemand durft meer te voorspellen hoe het met de economie gaat, laat staan met de koopkracht. Ook bij Panteia zijn ze niet meer helemaal zeker van hun zaak: ‘Wij willen goede prognoses leveren’, zegt Hans de Wal communicatieadviseur bij Panteia. ‘En wij kunnen onze prognoses niet zo snel aanpassen.’

Nieuwe prognose
De Wal zegt dat hij eerst wil zien wat er aankomend half jaar gebeurd: ‘Vervolgens kunnen wij met een nieuwe prognose komen over hoe het inkomen van zelfstandig ondernemers en directeuren-grootaandeelhouders zich ontwikkelt.’ En of er nu nog altijd sprake is van een gunstige winstontwikkeling in het mkb? Wie het weet mag het zeggen.

Jacques de Vos | Businesscompleet